हायनरत्न · बलभद्र कृत
अध्याय 3 · सोलह ताजिक योग
षोडशयोगाध्यायः
अथान्येषां कम्बूलयोगानां संज्ञातंत्रोक्तलक्षणानि स्वकृतोदाहरणसहितानि लिख्यंते ॥ तत्रोत्तममध्योत्तमसमयोर्लक्षणे॥स्वीयहद्दादृकाणांकभागस्थेनेत्थशालतः॥मध्यमोत्तमकंबूलं हीनाधिकृतिनोत्तमम् ॥
यही श्लोक: Tajika Nilakanthi 2.38
अब संज्ञातंत्र में बताए गए दूसरे कंबूल योगों के लक्षण लिखे जाते हैं, मेरे अपने बनाए उदाहरणों के साथ। पहले उत्तम-मध्यम और उत्तम-सम भेदों के लक्षण। यही श्लोक ताजिक नीलकंठी 2.38 में है; उसका हिंदी अर्थ वहाँ दिया है।
सरल अर्थ: ताजिक नीलकंठी 2.38 वाला ही श्लोक है; उसका अर्थ वहाँ देखें।
अत्र यदींदुः स्वगृहोच्चस्थ इत्यनुवर्त्तते हीनाधिकृतिना त्रिविधाधिकाररहितेन कोर्थः समस्य गृहहद्दाद्रेष्काणनवांशस्थेन लग्नपेन कार्यपेन ॥
उत्तम-सम कंबूल: चंद्रमा अपनी या उच्च राशि में है। दोनों स्वामी किसी सम ग्रह की राशि या छोटे भागों में खड़े हैं।
अत्रोदाहरणे॥
उत्तम-मध्यम कंबूल का उदाहरण, भाग 1: तुला लग्न। शुक्र दसवें भाव में 10 पर, अपने छोटे भाग में। बुध सातवें में।
शक्रांशः १४ स्वीयहद्दायां चंद्रः कर्के नवांशकः ९ ॥
उत्तम-मध्यम कंबूल का उदाहरण, भाग 2: बुध पर अपने छोटे भाग में, चंद्रमा कर्क में पर। फल नाम के अनुसार है।