Loading…
Hayanaratna · by Balabhadra
Chapter 8 · Month Chart and Monthly Results
मासप्रवेशादिविचाराध्यायः
खेटभावसहमाद्यनुक्तवच्चिंतनीयमनुवासरं बुधैः ॥त्वग्निकोडुवशतोत्र दक्षजारामसंमतदशाक्रमोथवेति ॥ २ ॥
Planets, houses, sahamas (special point for one life topic) and the rest should be thought over day by day by the wise, as told before. Or else, here, the order of periods may be counted from the star of Agni Krittika. (Our text is unclear here: the words 'dakshajarama-sammata', which seem to say whose view this order is, cannot be read.)
Simple meaning: Each day, look at the planets, houses and sahamas. The periods may also be counted from the star Krittika; part of the line cannot be read.
अथार्के ऐक्यदेशान्तरसंख्याकारणमुच्यते ॥ तत्र स्फुटसावनस्य चलत्वादहर्गणो मध्यमसावनेनानीतः ॥ तत्र रविमध्यमगते तुल्यादिभिस्सहिता नाक्षत्राः षष्टिघटिका मध्यमार्कसावनम् ॥ इदम्मध्यमगतेस्सर्वदा तुल्यत्वात्स्थिरम् ॥
Why the corrections are made: the true day varies, so the day count uses the mean day. The mean day is the star day plus the Sun's mean motion, so…
स्फुटसावनन्त्वेकस्मिन्दिने नक्षत्रं रविश्च समकालमुदितः ॥ पुनस्तस्मात्कालान्नाक्षत्रघटीनां षष्ट्या नक्षत्रमुदितम् ॥ रविशुक्रांतिवृत्ते स्फुटगत्या पूर्ववतोगतः ॥ अतः स्वोदयभुक्तिघातरवाश्राष्टभूलब्धसमासुभिरनंतरमुदितः ॥ एभिरशुभिस्सहिता नक्षत्रघटिका षष्टिः ६० रवेस्स्फुटसावनम्भवति ॥
The true day is the star day plus a little for the Sun's own motion, so it changes through the year.
तत्प्रत्यहङ्गत्यन्यत्वात्प्रतिमासं राशिः उदयान्यत्वाच्चलमतो मध्यमसावनेनाहर्गणः कृतः ॥ अपेक्षितस्तु स्फुटसावनेनातः स्फुटमध्यमाहर्गणयोरन्तरसाधनार्थमुदयान्तरसंस्कारः कृतः ॥
The day count uses the mean day. To fix the gap with the true day, the rising-time correction is made.