हायनरत्न · बलभद्र कृत
अध्याय 7 · दशाएँ निकालना
दशानयनाधिकाराध्यायः
अथ दशानयनप्रकार उक्तो वर्षतन्त्रे ॥स्पष्टान्सलग्नान्खचरान्विधाय राशीन्विनात्वल्पलवन्तु पूर्वम् ॥निवेशतस्मादधिकाधिकांशं क्रमादयं स्यात्तु दशाक्रमोब्दे ॥ १ ॥
यही श्लोक: Tajika Nilakanthi 4.1
अब दशाएँ निकालने की विधि वर्षतंत्र में बताई गई है। यही श्लोक ताजिक नीलकंठी 4.1 में है; उसका हिंदी अर्थ वहाँ दिया है।
सरल अर्थ: ताजिक नीलकंठी 4.1 वाला ही श्लोक है; उसका अर्थ वहाँ देखें।
ऊनं विशोध्याधिकतः क्रमेणांशाद्यं विशुद्धांशकशेषकैक्यम् ॥
ताजिक नीलकंठी 21.2 वाला ही श्लोक है; उसका अर्थ वहाँ देखें।
शुद्धांशकांस्तान्गुणयेदनेन लब्धध्रुवांकेन भवेद्दशायाः ॥
ताजिक नीलकंठी 4.3 वाला ही श्लोक है; उसका अर्थ वहाँ देखें।
अयमर्थः ॥ दशानयने सलग्नानां सर्वग्रहाणां राशीन्विहाय सर्वन्यूनांशो ग्रहः पूर्वं लेख्यः ॥ पुनस्तस्माद्यथायथा यस्ययस्यांशाधिक्यं तथा समग्रहः लग्नं निवेश्यः एवन्निवेशितास्सर्वे ग्रहा हीनांशसंज्ञकास्स्युः ॥ वर्षे अयं दशाक्रमः स्यात् ॥
वर्ष की दशाओं का क्रम: राशियाँ छोड़ें, फिर ग्रहों और लग्न को कम अंश से अधिक अंश की ओर सजाएँ।