हायनरत्न · बलभद्र कृत
अध्याय 5 · वर्षेश और मुंथा
वर्षेशादिविचाराध्यायः
शुक्रे विलाससौख्यानां नाशः स्त्रीभिस्समं कलिः॥सौरे भृत्यजनाद्दुःखं रुजो वातभकोपतः ॥
यही श्लोक: Tajika Nilakanthi 9.5
यही श्लोक ताजिक नीलकंठी 9.5 में है; उसका हिंदी अर्थ वहाँ दिया है।
सरल अर्थ: ताजिक नीलकंठी 9.5 वाला ही श्लोक है; उसका अर्थ वहाँ देखें।
इति नष्टबलः पंचवर्ग्या विंशोपकन्यूनबल इति ॥
यहाँ खोए बल का अर्थ है पाँच भागों वाले बल की गिनती में कम अंक।
अथ सूर्यादिग्रहसाधारण्येनोत्तममध्यमनिकृष्टबलयुतस्याब्दपस्य फलं वर्षतन्त्रे ॥ तत्रादौ रविफलम् ॥
ताजिक नीलकंठी 7.15 वाला ही श्लोक है; उसका अर्थ वहाँ देखें।
अयमर्थः ॥ वर्षेशो जन्मनि सन् स्थानगः स्वोच्चादिगः शुभग्रहावलोकितो भवति तदा शुभफलमपि विफलं स्यात्॥वैपरीत्येऽशुभफलं मिश्रत्वे मिश्रफलमिति ॥
सूर्य के नियम की व्याख्या। जन्म में वर्षेश की स्थिति तय करती है कि उसका फल अच्छा, बुरा या मिला-जुला होगा।