दैवज्ञ वल्लभा · वराहमिहिर (परंपरा अनुसार)
अध्याय 1
प्रश्नावताराध्यायः
दीप्ताद्यं दशभेदं व्योमचराणां निरूप्य भावफलम् ।पृष्टो यद्यत्कथयति शुभाशुभं तत्तदन्यथा नोक्तम् ॥ २ ॥
पूछे जाने पर ज्योतिषी पहले ग्रहों की दस अवस्थाओं को देखे, जो चमकती अवस्था से शुरू होती हैं। वह भावों के फल भी देखे। तब वह जो भी शुभ या अशुभ बताएगा, वह झूठा नहीं निकलेगा।
सरल अर्थ: अगर ज्योतिषी पहले ग्रहों की अवस्थाएँ और भावों के फल देख ले, तो उसकी बताई बात सच होगी।
दीप्तो दीनः स्वस्थो मुदितः सुप्तः प्रपीडितो मुषितः ।
ग्रह की दस अवस्थाएँ होती हैं, चमकती और कमज़ोर से लेकर बल बढ़ने वाली और बहुत बलवान तक।
स्वोच्चे दीप्तो नीचे दीनः स्वगृहे व्यवस्थितः स्वस्थः ।
ग्रह अपनी ऊँची राशि में चमकता है, नीची राशि में कमज़ोर होता है और मित्र की राशि में खुश रहता है।
अन्यैर्विजितो युद्धे निपीडितोऽस्तंगतो मुषितः ।
ग्रह युद्ध में हारा हुआ ग्रह दुखी होता है। सूर्य से छिपा ग्रह लुटा हुआ होता है।